Specificaties
| Wat | Data |
|---|---|
| Naam | Neptunus |
| Klasse | IJsreus (zie noot hieronder) |
| Planeet nummer | 8 |
| Diameter | 49.244 km |
| Massa | 1,024 × 10²⁶ kg (17× aarde) |
| Afstand tot de Zon | 4,5 miljard km / 30,1 AE |
| Omlooptijd | 164,8 jaar |
| Rotatieperiode | 16u 6m |
| Bekende manen | 16 |
| Grootste maan | Triton |
De verste planeet
Neptunus is de achtste en verst gelegen planeet van het zonnestelsel. Het was de eerste planeet die werd gevonden door wiskundige voorspelling in plaats van waarneming: onregelmatigheden in de baan van Uranus wezen astronomen de positie aan nog vóór de planeet in 1846 voor het eerst door een telescoop werd gezien.
Het is een wereld van uitersten — de snelste winden van het zonnestelsel razen met tot 2.100 km/u door de diepblauwe atmosfeer.
IJsreus — of magma-oceaanreus?
Neptunus en Uranus worden al decennia geclassificeerd als ijsreuzen: een atmosfeer van waterstof/helium boven een enorme mantel van “ijs” (water, ammoniak, methaan) en een rotsachtige kern. Een studie uit 2026 van de University of California zet daar vraagtekens bij.
De onderzoekers wijzen erop dat het drielagenmodel van de ijsreus niet de enige verklaring is voor de eigenschappen van de planeten. Objecten in de Kuipergordel — die vermoedelijk het materiaal bewaren van de plek waar Neptunus en Uranus ontstonden — bestaan vooral uit rots, niet uit ijs. Hun best passende model gaat juist uit van een goed gemengde magma-oceaan met onderin opgeloste waterstof en bovenop een door waterstof gedomineerde schil. Bij hoge druk kan waterstofgas in magma oplossen tot één goed gemengde vloeistof, wat de dichtheid van de planeten kan verklaren zónder een ijsrijk binnenste.
Als dit klopt, kunnen Neptunus en Uranus beter “magma-oceaanreuzen” worden genoemd. Het idee kan ook helpen de binnenkant te verklaren van de vele sub-Neptunus-exoplaneten in de Melkweg.
Bron: Scientists Think Neptune and Uranus May Not Be the Ice Giants We Imagined (Slashdot, via Gizmodo).